<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="pl">
		<id>http://wiki.pardes.pl/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Natalia+S%C5%82upek</id>
		<title>WikiPARDES - Wkład użytkownika [pl]</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://wiki.pardes.pl/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Natalia+S%C5%82upek"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Specjalna:Wk%C5%82ad/Natalia_S%C5%82upek"/>
		<updated>2026-04-20T12:39:18Z</updated>
		<subtitle>Wkład użytkownika</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.30.0</generator>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2856</id>
		<title>Pierworództwo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2856"/>
				<updated>2012-11-14T19:26:07Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Pierworództwo''' - ''bekhorah''od słowa ''bekhor'' -  &amp;quot;urodzony jako pierwszy&amp;quot;, &amp;quot;pierwszy płód męskiej siły&amp;quot; (Rodz 49,3). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W starożytnym społeczeństwie izraelskim nadanie szczególnego statusu pierwszemu męskiemu potomkowi jako temu, który ma prawo do dziedziczenia po ojcu majątku i statusu w rodzinie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Rodz 13,2 podkreśla, że Bogu należne są &amp;quot;pierwociny łona matczynego - zarówno człowiek, jak i zwierzę&amp;quot;. Pwt 21,17 podkreśla, że ojciec musi uznać swojego pierwszego syna jako głównego dziedzica, a dziecku należny jest majątek w podwojonej wysokości w stosunku do siebie i reszty potomstwa męskiego (w przypadku dwóch synów jest to 2/3 majątku, w przypadku trzech synów - połowa majątku).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Uznanie pierworództwa dziecka miało szczególne znaczenie w poligamicznym społeczeństwie. Termin prawny to '''mishpat ha-bekhorah''' (zasada prawa pierworodztwa). Zasada ta nie dotyczy najstarszego syna, który przeżył (o ile nie był pierworodnym), dotyczy wyłącznie majątku po ojcu a nie po matce ani innych krewnych.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/judaica/ejud_0002_0007_0_06494.html&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
http://sabda.org/netbible5/dictionary.php?dict=isbe&amp;amp;id=7090&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2855</id>
		<title>Pierworództwo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2855"/>
				<updated>2012-11-14T19:25:41Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Pierworództwo''' - ''bekhorah''od słowa ''bekhor'' -  &amp;quot;urodzony jako pierwszy&amp;quot;, &amp;quot;pierwszy płód męskiej siły&amp;quot; (Rodz 49,3). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W starożytnym społeczeństwie izraelskim nadanie szczególnego statusu pierwszemu męskiemu potomkowi jako temu, który ma prawo do dziedziczenia po ojcu majątku i statusu w rodzinie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Rodz 13,2 podkreśla, że Bogu należne są &amp;quot;pierwociny łona matczynego - zarówno człowiek, jak i zwierzę&amp;quot;. Pwt 21,17 podkreśla, że ojciec musi uznać swojego pierwszego syna jako głównego dziedzica, a dziecku należny jest majątek w podwojonej wysokości w stosunku do siebie i reszty potomstwa męskiego (w przypadku dwóch synów jest to 2/3 majątku, w przypadku trzech synów - połowa majątku).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Uznanie pierworództwa dziecka miało szczególne znaczenie w poligamicznym społeczeństwie. Termin prawny to '''mishpat ha-bekhorah''' (zasada prawa pierworodztwa). Zasada ta nie dotyczy najstarszego syna, który przeżył (o ile nie był pierworodnym), dotyczy wyłącznie majątku po ojcu a nie po matce ani innych krewnych,.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/judaica/ejud_0002_0007_0_06494.html&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
http://sabda.org/netbible5/dictionary.php?dict=isbe&amp;amp;id=7090&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2854</id>
		<title>Pierworództwo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2854"/>
				<updated>2012-11-14T19:25:19Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Pierworództwo''' - ''bekhorah''od słowa ''bekhor'' -  &amp;quot;urodzony jako pierwszy&amp;quot;, &amp;quot;pierwszy płód męskiej siły&amp;quot; (Rodz 49,3). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W starożytnym społeczeństwie izraelskim nadanie szczególnego statusu pierwszemu męskiemu potomkowi jako temu, który ma prawo do dziedziczenia po ojcu majątku i statusu w rodzinie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Rodz 13,2 podkreśla, że Bogu należne są &amp;quot;pierwociny łona matczynego - zarówno człowiek, jak i zwierzę&amp;quot;. Pwt 21,17 podkreśla, że ojciec musi uznać swojego pierwszego syna jako głównego dziedzica, a dziecku należny jest majątek w podwojonej wysokości w stosunku do siebie i reszty potomstwa męskiego (w przypadku dwóch synów jest to 2/3 majątku, w przypadku trzech synów - połowa majątku.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Uznanie pierworództwa dziecka miało szczególne znaczenie w poligamicznym społeczeństwie. Termin prawny to '''mishpat ha-bekhorah''' (zasada prawa pierworodztwa). Zasada ta nie dotyczy najstarszego syna, który przeżył (o ile nie był pierworodnym), dotyczy wyłącznie majątku po ojcu a nie po matce ani innych krewnych,.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/judaica/ejud_0002_0007_0_06494.html&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
http://sabda.org/netbible5/dictionary.php?dict=isbe&amp;amp;id=7090&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2853</id>
		<title>Pierworództwo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Pierwor%C3%B3dztwo&amp;diff=2853"/>
				<updated>2012-11-14T19:24:44Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: Utworzył nową stronę „Pierworództwo - ''bekhorah''od słowa ''bekhor'' -  &amp;quot;urodzony jako pierwszy&amp;quot;, &amp;quot;pierwszy płód męskiej siły &amp;quot;(Rodz 49,3).   W starożytnym społeczeństwie izrael...”&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Pierworództwo - ''bekhorah''od słowa ''bekhor'' -  &amp;quot;urodzony jako pierwszy&amp;quot;, &amp;quot;pierwszy płód męskiej siły &amp;quot;(Rodz 49,3). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W starożytnym społeczeństwie izraelskim nadanie szczególnego statusu pierwszemu męskiemu potomkowi jako temu, który ma prawo do dziedziczenia po ojcu majątku i statusu w rodzinie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Rodz 13,2 podkreśla, że Bogu należne są &amp;quot;pierwociny łona matczynego - zarówno człowiek, jak i zwierzę&amp;quot;. Pwt 21,17 podkreśla, że ojciec musi uznać swojego pierwszego syna jako głównego dziedzica, a dziecku należny jest majątek w podwojonej wysokości w stosunku do siebie i reszty potomstwa męskiego (w przypadku dwóch synów jest to 2/3 majątku, w przypadku trzech synów - połowa majątku.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Uznanie pierworództwa dziecka miało szczególne znaczenie w poligamicznym społeczeństwie. Termin prawny to '''mishpat ha-bekhorah''' (zasada prawa pierworodztwa). Zasada ta nie dotyczy najstarszego syna, który przeżył (o ile nie był pierworodnym), dotyczy wyłącznie majątku po ojcu a nie po matce ani innych krewnych,.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/judaica/ejud_0002_0007_0_06494.html&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
http://sabda.org/netbible5/dictionary.php?dict=isbe&amp;amp;id=7090&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Onah&amp;diff=2852</id>
		<title>Onah</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Onah&amp;diff=2852"/>
				<updated>2012-11-14T18:15:13Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Onah''' - dosłowne znaczenie to '''okres czasu''' (עונה) . &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W konteksie prawa ''niddah'' odnosi się do dnia lub nocy. Każdy cykl 24 godzin ma w sobie dwa ''onot'' (עונות), dzienny zaczyna się w momencie wschodu słońca – ''henetz hachamah'' i kończy się w momencie zachodu (''shekiat hachamah''), nocny – odwrotnie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Szczególne znaczenie ma tutaj '''onot perishah''' czyli „czas separacji” kiedy kobieta oczekuje miesiączki, onah może też odnosić się do cyklu menstruacyjnego -  halachicznie zakładanego na okres trzydziestu dni - '''onah beinonit'''. W trakcie onah beinonit kobieta dokonuje ''bedikah''.  '''Mitzvat onah''' to eufemizm oznaczający zobowiązania małżonka względem żony. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/article.php?id=20&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Onah&amp;diff=2851</id>
		<title>Onah</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Onah&amp;diff=2851"/>
				<updated>2012-11-14T18:14:37Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: Utworzył nową stronę „'''Onah''' - dosłowne znaczenie to '''okres czasu''' (עונה) .   W konteksie prawa ''niddah'' odnosi się do dnia lub nocy. Każdy cykl 24 godzin ma w sobie dwa ...”&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Onah''' - dosłowne znaczenie to '''okres czasu''' (עונה) . &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
W konteksie prawa ''niddah'' odnosi się do dnia lub nocy. Każdy cykl 24 godzin ma w sobie dwa ''onot'' (עונות), dzienny zaczyna się w momencie wschodu słońca – ''henetz hachamah'' i kończy się w momencie zachodu (''shekiat hachamah''), nocny – odwrotnie. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Szczególne znaczenie ma tutaj '''onot perishah''' czyli „czas separacji” kiedy kobieta oczekuje miesiączki, onah może też odnosić się do cyklu menstruacyjnego -  halachicznie zakładanego na okres trzydziestu dni - '''onah beinonit'''. W trakcie onah beinonit kobieta dokonuje '''bedikah'''.  '''Mitzvat onah'''to eufemizm oznaczający zobowiązania małżonka względem żony. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/article.php?id=20&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2850</id>
		<title>Nida</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2850"/>
				<updated>2012-11-14T18:00:17Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Niddah''' - kobieta staje się ''niddah'' kiedy doświadcza krwawienia macicznego nie spowodowanego zranieniem. Status ten sprawia, że kobieta musi odseparować się od męża  - konieczne są dwa łóżka, mężczyzna może patrzeć wyłącznie na twarz żony, nie mogą się całować, dotykać ani podawać sobie przedmiotów itd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Najczęstszą przyczyną krwawienia jest menstruacja, aczkolwiek pojęcia ''niddah'' i ''menstruacja''  nie są synonimami. Przykładem takiej sytuacji jest fakt, że kobieta jest ''niddah'' kiedy krew opuszcza macicę i wpływa do pochwy, nawet jeżeli nie występuje widoczne krwawienie zewnętrzne. Z tego powodu w określonych halachicznie momentach, kobieta musi badać się przy użyciu tkaniny, by sprawdzić, czy pojawiła się już krew. Badania te nazywa się ''bedikot''  - '''ברכות''' (w l.p. ''bedikah'').&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Kobieta jest ''niddah'' także wtedy, gdy występuje u niej krwawienie spowodowane brakiem hormonów (wywołane przyjmowaniem doustnych tabletek antykoncepcyjnych) lub gdy jest ono efektem ubocznym leków. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/topic.php?id=1&lt;br /&gt;
http://www.yoatzot.org/topic.php?id=39&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2849</id>
		<title>Nida</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2849"/>
				<updated>2012-11-14T18:00:00Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Niddah''' - kobieta staje się ''niddah'' kiedy doświadcza krwawienia macicznego nie spowodowanego zranieniem. Status ten sprawia, że kobieta musi odseparować się od męża  - konieczne są dwa łóżka, mężczyzna może patrzeć wyłącznie na twarz żony, nie mogą się całować, dotykać ani podawać sobie przedmiotów itd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Najczęstszą przyczyną krwawienia jest menstruacja, aczkolwiek pojęcia ''niddah'' i ''menstruacja''  nie są synonimami. Przykładem takiej sytuacji jest fakt, że kobieta jest ''niddah'' kiedy krew opuszcza macicę i wpływa do pochwy, nawet jeżeli nie występuje widoczne krwawienie zewnętrzne. Z tego powodu w określonych halachicznie momentach, kobieta musi badać się przy użyciu tkaniny, by sprawdzić, czy pojawiła się już krew. Badania te nazywa się ''bedikot''  - '''ברכות''' (w l.p. ''bedikah'').&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Kobieta jest ''niddah'' także wtedy, gdy występuje u niej krwawienie spowodowane brakiem hormonów (wywołane przyjmowaniem doustnych tabletek antykoncepcyjnych) lub gdy jest ono efektem ubocznym leków. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/topic.php?id=1&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/topic.php?id=39&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2848</id>
		<title>Nida</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Nida&amp;diff=2848"/>
				<updated>2012-11-14T17:58:29Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: Utworzył nową stronę „'''Niddah''' - kobieta staje się ''niddah'' kiedy doświadcza krwawienia macicznego nie spowodowanego zranieniem. Status ten sprawia, że kobieta musi odseparować ...”&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Niddah''' - kobieta staje się ''niddah'' kiedy doświadcza krwawienia macicznego nie spowodowanego zranieniem. Status ten sprawia, że kobieta musi odseparować się od męża  - konieczne są dwa łóżka, mężczyzna może patrzeć wyłącznie na twarz żony, nie mogą się całować, dotykać ani podawać sobie przedmiotów itd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Najczęstszą przyczyną krwawienia jest menstruacja, aczkolwiek pojęcia ''niddah'' i ''menstruacja''  nie są synonimami. Przykładem takiej sytuacji jest fakt, że kobieta jest ''niddah'' kiedy krew opuszcza macicę i wpływa do pochwy, nawet jeżeli nie występuje widoczne krwawienie zewnętrzne. Z tego powodu w określonych halachicznie momentach, kobieta musi badać się przy użyciu tkaniny, by sprawdzić, czy pojawiła się już krew. Badania te nazywa się ''bedikot''  - '''ברכות''' (w l.p. ''bedikah'').&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Kobieta jest ''niddah'' także wtedy, gdy występuje u niej krwawienie spowodowane brakiem hormonów (wywołane przyjmowaniem doustnych tabletek antykoncepcyjnych) lub gdy jest ono efektem ubocznym leków. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Źródło: http://www.yoatzot.org/topic.php?id=1&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2847</id>
		<title>Biblijny partykularyzm</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2847"/>
				<updated>2012-11-14T17:24:11Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Biblijny partykularyzm - uniwersalny horyzont''' to pojęcia łączone z ideą ludu wybranego – Izraela - '''Am Sgu'''la '''סגולה עם''' (z Księgi Wyjścia 19,5  - „będziecie szczególną moją własnością pośród wszystkich narodów, będziecie Mi królestwem kapłanów i ludem świętym”).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Partykularyzm związany jest z wyborem jednego narodu jako tego, który będzie wyróżniony na Ziemi, uniwersalny horyzont odnosi się do  faktu, że poprzez Żydów wszystkie rodziny ludzkie będą błogosławione (powtórzenie tego w Księdze Rodzaju w pięciu fragmentach m.in. „Będę błogosławił tym, którzy ciebie błogosławić będą,  a tym, którzy tobie będą złorzeczyli, i ja będę złorzeczył. Przez ciebie będą otrzymywały błogosławieństwo ludy całej ziemi.&amp;quot; Rdz 12,3; „Przecież ma się on stać ojcem wielkiego i potężnego narodu, i przez niego otrzymają błogosławieństwo wszystkie ludy ziemi.” Rdz 18,18; „A potomstwo twe będzie tak liczne jak proch ziemi, ty zaś rozprzestrzenisz się na zachód i na wschód, na północ i na południe; wszystkie plemiona ziemi otrzymają błogosławieństwo przez ciebie i przez twych potomków.” Rdz 28,14). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Celem powtórzenia tego jest podkreślenie, że wybranie Abrahama i jego potomków służy czemuś więcej niż interesom jednostek i przynosi korzyści nie tylko Żydom. Kontynuacja tej myśli obecna jest we fragmentach dotyczących plag egipskich, które zostały zesłane po to, by nie-Żydzi – szerzej cała ludzkość – wiedzieli, że Bóg Hebrajczyków jest Jedynym Bogiem (m.in. por. Wyj 9,13-16: „I rzekł Pan do Mojżesza: &amp;quot;Wstań rano i idź do faraona, i powiedz mu: To mówi Pan, Bóg Hebrajczyków: Wypuść lud mój, aby Mi służył, 14ponieważ tym razem ześlę wszystkie moje plagi na ciebie samego, na twoje sługi i na twój lud, abyś poznał, że nie ma równego Mi na całej ziemi. 15 Bo już teraz mógłbym wyciągnąć rękę i dotknąć ciebie i lud twój zarazą, byś został usunięty z ziemi. 16 Lecz dlatego zostawiłem cię przy życiu, byś zobaczył siłę moją i by imię moje zostało rozsławione po całej ziemi.”). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Jest to w skrócie uniwersalny horyzont partykularyzmu Narodu Wybranego – idea, że wszyscy powinni znać Boga, nie tylko Żydzi. Każdy człowiek został stworzony jako unikalna istota, każdy jest jednocześnie częścią nieskończonego obrazu Boga. Z tego powodu partykularyzm i uniwersalizm są w każdym z nas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na podstawie wykładu dr Moshe Gressera&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cytaty z Biblii www.nonpossumus.pl&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2846</id>
		<title>Biblijny partykularyzm</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2846"/>
				<updated>2012-11-14T17:22:43Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Biblijny partykularyzm - uniwersalny horyzont''' to pojęcia łączone z ideą ludu wybranego – Izraela - '''Am Sgu'''la '''סגולה עם''' (z Księgi Wyjścia 19,5  - „będziecie szczególną moją własnością pośród wszystkich narodów, będziecie Mi królestwem kapłanów i ludem świętym”).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Partykularyzm związany jest z wyborem jednego narodu jako tego, który będzie wyróżniony na Ziemi, uniwersalny horyzont odnosi się do  faktu, że poprzez Żydów wszystkie rodziny ludzkie będą błogosławione (powtórzenie tego w Księdze Rodzaju w pięciu fragmentach m.in. „Będę błogosławił tym, którzy ciebie błogosławić będą,  a tym, którzy tobie będą złorzeczyli, i ja będę złorzeczył. Przez ciebie będą otrzymywały błogosławieństwo ludy całej ziemi.&amp;quot; Rdz 12,3; „Przecież ma się on stać ojcem wielkiego i potężnego narodu, i przez niego otrzymają błogosławieństwo wszystkie ludy ziemi.” Rdz 18,18; „A potomstwo twe będzie tak liczne jak proch ziemi, ty zaś rozprzestrzenisz się na zachód i na wschód, na północ i na południe; wszystkie plemiona ziemi otrzymają błogosławieństwo przez ciebie i przez twych potomków.” Rdz 28,14). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Celem powtórzenia tego jest podkreślenie, że wybranie Abrahama i jego potomków służy czemuś więcej niż interesom jednostek i przynosi korzyści nie tylko Żydom. Kontynuacja tej myśli obecna jest we fragmentach dotyczących plag egipskich, które zostały zesłane po to, by nie-Żydzi – szerzej cała ludzkość – wiedzieli, że Bóg Hebrajczyków jest Jedynym Bogiem (m.in. por. Wyj 9,13-16: „I rzekł Pan do Mojżesza: &amp;quot;Wstań rano i idź do faraona, i powiedz mu: To mówi Pan, Bóg Hebrajczyków: Wypuść lud mój, aby Mi służył, 14ponieważ tym razem ześlę wszystkie moje plagi na ciebie samego, na twoje sługi i na twój lud, abyś poznał, że nie ma równego Mi na całej ziemi. 15 Bo już teraz mógłbym wyciągnąć rękę i dotknąć ciebie i lud twój zarazą, byś został usunięty z ziemi. 16 Lecz dlatego zostawiłem cię przy życiu, byś zobaczył siłę moją i by imię moje zostało rozsławione po całej ziemi.”). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Jest to w skrócie uniwersalny horyzont partykularyzmu Narodu Wybranego – idea, że wszyscy powinni znać Boga, nie tylko Żydzi. Każdy człowiek został stworzony jako unikalna istota, każdy jest jednocześnie częścią nieskończonego obrazu Boga. Z tego powodu partykularyzm i uniwersalizm są w każdym z nas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na podstawie wykładu dr Moshe Gessera&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cytaty z Biblii www.nonpossumus.pl&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2845</id>
		<title>Biblijny partykularyzm</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Biblijny_partykularyzm&amp;diff=2845"/>
				<updated>2012-11-14T17:22:17Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: Utworzył nową stronę „'''Biblijny partykularyzm - uniwersalny horyzont'''   „'''Biblijny partykularyzm'''” i „'''uniwersalny horyzont'''” to pojęcia łączone z ideą ludu wybran...”&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Biblijny partykularyzm - uniwersalny horyzont''' &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
„'''Biblijny partykularyzm'''” i „'''uniwersalny horyzont'''” to pojęcia łączone z ideą ludu wybranego – Izraela - '''Am Sgu'''la '''סגולה עם''' (z Księgi Wyjścia 19,5  - „będziecie szczególną moją własnością pośród wszystkich narodów, będziecie Mi królestwem kapłanów i ludem świętym”).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Partykularyzm związany jest z wyborem jednego narodu jako tego, który będzie wyróżniony na Ziemi, uniwersalny horyzont odnosi się do  faktu, że poprzez Żydów wszystkie rodziny ludzkie będą błogosławione (powtórzenie tego w Księdze Rodzaju w pięciu fragmentach m.in. „Będę błogosławił tym, którzy ciebie błogosławić będą,  a tym, którzy tobie będą złorzeczyli, i ja będę złorzeczył. Przez ciebie będą otrzymywały błogosławieństwo ludy całej ziemi.&amp;quot; Rdz 12,3; „Przecież ma się on stać ojcem wielkiego i potężnego narodu, i przez niego otrzymają błogosławieństwo wszystkie ludy ziemi.” Rdz 18,18; „A potomstwo twe będzie tak liczne jak proch ziemi, ty zaś rozprzestrzenisz się na zachód i na wschód, na północ i na południe; wszystkie plemiona ziemi otrzymają błogosławieństwo przez ciebie i przez twych potomków.” Rdz 28,14). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Celem powtórzenia tego jest podkreślenie, że wybranie Abrahama i jego potomków służy czemuś więcej niż interesom jednostek i przynosi korzyści nie tylko Żydom. Kontynuacja tej myśli obecna jest we fragmentach dotyczących plag egipskich, które zostały zesłane po to, by nie-Żydzi – szerzej cała ludzkość – wiedzieli, że Bóg Hebrajczyków jest Jedynym Bogiem (m.in. por. Wyj 9,13-16: „I rzekł Pan do Mojżesza: &amp;quot;Wstań rano i idź do faraona, i powiedz mu: To mówi Pan, Bóg Hebrajczyków: Wypuść lud mój, aby Mi służył, 14ponieważ tym razem ześlę wszystkie moje plagi na ciebie samego, na twoje sługi i na twój lud, abyś poznał, że nie ma równego Mi na całej ziemi. 15 Bo już teraz mógłbym wyciągnąć rękę i dotknąć ciebie i lud twój zarazą, byś został usunięty z ziemi. 16 Lecz dlatego zostawiłem cię przy życiu, byś zobaczył siłę moją i by imię moje zostało rozsławione po całej ziemi.”). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Jest to w skrócie uniwersalny horyzont partykularyzmu Narodu Wybranego – idea, że wszyscy powinni znać Boga, nie tylko Żydzi. Każdy człowiek został stworzony jako unikalna istota, każdy jest jednocześnie częścią nieskończonego obrazu Boga. Z tego powodu partykularyzm i uniwersalizm są w każdym z nas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Na podstawie wykładu dr Moshe Gessera&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cytaty z Biblii www.nonpossumus.pl&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Kalendarz_%C5%BCydowski&amp;diff=2298</id>
		<title>Kalendarz żydowski</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Kalendarz_%C5%BCydowski&amp;diff=2298"/>
				<updated>2012-06-28T11:02:47Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Żydowski kalendarz jest oparty na czterech podstawowych elementach - '''astronomii''' (fazy księżyca i okresy słońca), '''uprawie roli''' (sezony siewu i zbiorów), '''historii''' (wydarzenia z dziejów Narodu Żydowskiego), '''religii''' (zaangażowanie Boga). &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Jeżeli chodzi o astronomię, to bierze się pod uwagę obrót Ziemi wokół swej osi (dzień), okrążanie księżyca wokół Ziemi (miesiąc) oraz okrążanie Ziemi wokół Słońca (rok). Średnio księżyc okrąża Ziemię w trakcie 29,5dni, Ziemia okrąża Słońce w ciągu 365, 5 dnia co daje 12,4 miesięcy księżycowych. Kalendarz powszechnie używany pomija korelacje pomiędzy cyklami księżyca a miesiącem, ustalając długość miesiąca na 28, 30 lub 31 dni.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Kalendarz żydowski łączy ze sobą przedstawione zjawiska. Miesiące mają 29 lub 30 dni (nawiązanie do 29,5 cyklu księżycowego), lata mają 12 lub 13 miesięcy (nawiązanie do 12,4 miesięcznego cyklu słonecznego). Kalendarz żydowski jest unikalny, ponieważ miesiące i lata są liczone od innego punku, lata liczone są od początku stworzenia ludzkości, natomiast  miesiące liczone są albo od miesiąca Nisan – kiedy celebrowane jest Pesach  lub od  Tiszri – domniemanego momentu stworzenia ludzkości, wtedy gdy jest świętowany Nowy Rok. Dwa różne początki mają swoje uzasadnienie – odnoszą się do Żydów jako Narodu, który przetrwał dzięki pomocy Boga, a także do faktu, że błogosławieństwo Boga dotyczy całej ludzkości, nie tylko Żydów (liczenie od początku stworzenia).&amp;lt;/p&amp;gt; &lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;W przeszłości miesiące były ogłaszane, gdy dwóch niezależnych świadków podało Sanhedrynowi, że widoczny jest nowy księżyc. Ogłaszano wtedy Rosz Chodesz – pierwszy dzień nowego miesiąca. Z powodu faktu, że 12 miesięcy księżycowych to 354 dni, a 12 miesięcy słonecznych to 365 dni, kalendarz żydowski ma 13 miesiąc zwany Adar I, który jest dodawany 7 razy w 19-letnim cyklu. Zapewnia to celebrowanie świąt w odpowiednim czasie. &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cztery okresy kalendarza to:&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;1. Okres Nisan (Nisan, Ijar, Siwan)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;2. Okres Tamuz (Tamuz, Av, Elul)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;3. Okres Tiszri (Tishrei, Cheszwan, Kislew)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;4. Okres Tewet (Tewet, Szwar, Adar)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nazwy miesięcy zostały przejęte z Babilonii po powrocie Żydów z wygnania. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Dwa podstawowe okresy kalendarza żydowskiego to Festiwal Odkupienia i Święta Wygnania. Pierwszy okres obejmuje święta Pesach, Szawuot, Rosz Ha-Szana, Jom Kippur i Sukkot, podczas gdy drugi okres to święta Chanuka i Purim. Pięć pierwszych świąt to okres od Exodusu z Egiptu (Pesach) poprzez nadanie Tory (Szawuot), proszenia o wybaczenie za grzech bałwochwalstwa i otrzymanie Nowych Przykazań (Rosz Ha-Szana i Jom Kippur), jest to też okres wędrówki po pustyni z Bożą obecnością (Sukkot). W czasie tego okresu słońce jest mocne, jest to okres żniw, zaczyna się w momencie dojrzewania jęczmienia a kończy się zbiorem pszenicy. Trwa od pierwszego do siódmego miesiąca (Nisan-Tiszri). Słońce stymulujące wzrost jest odpowiednikiem obecności Boga w życiu Żydów, który w sposób aktywny uczestniczy w historii Jego ludzi.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt; Drugi okres to moment, gdy Bóg jest w ukryciu. To okres słabego słońca i siewu nasion. Ludzie muszą wykazać się inicjatywą, by zakończysz czas opresji. Żydom jest wtedy przypominany cud świateł w Świątyni (Chanuka) oraz udział Estery w obronie przeciwko Hamanowi (Purim).&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Kalendarz_%C5%BCydowski&amp;diff=2297</id>
		<title>Kalendarz żydowski</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Kalendarz_%C5%BCydowski&amp;diff=2297"/>
				<updated>2012-06-28T11:01:13Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: Utworzył nową stronę „&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Żydowski kalendarz jest oparty na czterech podstawowych elementach - '''astronomii''' (fazy księżyca i okresy słońca), '''uprawie roli''' (se...”&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Żydowski kalendarz jest oparty na czterech podstawowych elementach - '''astronomii''' (fazy księżyca i okresy słońca), '''uprawie roli''' (sezony siewu i zbiorów), '''historii''' (wydarzenia z dziejów Narodu Żydowskiego), '''religii''' (zaangażowanie Boga). &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Jeżeli chodzi o astronomię, to bierze się pod uwagę obrót Ziemi wokół swej osi (dzień), okrążanie księżyca wokół Ziemi (miesiąc) oraz okrążanie Ziemi wokół Słońca (rok). Średnio księżyc okrąża Ziemię w trakcie 29,5dni, Ziemia okrąża Słońce w ciągu 365, 5 dnia co daje 12,4 miesięcy księżycowych. Kalendarz powszechnie używany pomija korelacje pomiędzy cyklami księżyca a miesiącem, ustalając długość miesiąca na 28, 30 lub 31 dni.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Kalendarz żydowski łączy ze sobą przedstawione zjawiska. Miesiące mają 29 lub 30 dni (nawiązanie do 29,5 cyklu księżycowego), lata mają 12 lub 13 miesięcy (nawiązanie do 12,4 miesięcznego cyklu słonecznego). Kalendarz żydowski jest unikalny, ponieważ miesiące i lata są liczone od innego punku, lata liczone są od początku stworzenia ludzkości, natomiast  miesiące liczone są albo od miesiąca Nisan – kiedy celebrowane jest Pesach  lub od  Tiszri – domniemanego momentu stworzenia ludzkości, wtedy gdy jest świętowany Nowy Rok. Dwa różne początki mają swoje uzasadnienie – odnoszą się do Żydów jako Narodu, który przetrwał dzięki pomocy Boga, a także do faktu, że błogosławieństwo Boga dotyczy całej ludzkości, nie tylko Żydów (liczenie od początku stworzenia).&amp;lt;/p&amp;gt; &lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;W przeszłości miesiące były ogłaszane, gdy dwóch niezależnych świadków podało Sanhedrynowi, że widoczny jest nowy księżyc. Ogłaszano wtedy Rosz Chodesz – pierwszy dzień nowego miesiąca. Z powodu faktu, że 12 miesięcy księżycowych to 354 dni, a 12 miesięcy słonecznych to 365 dni, kalendarz żydowski ma 13 miesiąc zwany Adar I, który jest dodawany 7 razy w 19-letnim cyklu. Zapewnia to celebrowanie świąt w odpowiednim czasie. &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cztery okresy kalendarza to:&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;1. Okres Nisan (Nisan, Ijar, Siwan)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;2. Okres Tamuz (Tamuz, Av, Elul)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;3. Okres Tiszri (Tishrei, Cheszwan, Kislew)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;4. Okres Tewet (Tewet, Szwar, Adar)&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Nazwy miesięcy zostały przejęte z Babilonii po powrocie Żydów z wygnania. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;Dwa podstawowe okresy kalendarza żydowskiego to Festiwal Odkupienia i Święta Wygnania. Pierwszy okres obejmuje święta Pesach, Szawuot, Rosz Haszana, Jom Kippur i Sukkot, podczas gdy drugi okres to święta Chanuka i Purim. Pięć pierwszych świąt to okres od Exodusu z Egiptu (Pesach) poprzez nadanie Tory (Szawuot), proszenia o wybaczenie za grzech bałwochwalstwa i otrzymanie Nowych Przykazań (Rosz HaSzana i Jom Kippur), jest to też okres wędrówki po pustyni z Bożą obecnością (Sukkot). W czasie tego okresu słońce jest mocne, jest to okres żniw, zaczyna się w momencie dojrzewania jęczmienia a kończy się zbiorem pszenicy. Trwa od pierwszego do siódmego miesiąca (Nisan-Tiszri). Słońce stymulujące wzrost jest odpowiednikiem obecności Boga w życiu Żydów, który w sposób aktywny uczestniczy w historii Jego ludzi.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt; Drugi okres to moment, gdy Bóg jest w ukryciu. To okres słabego słońca i siewu nasion. Ludzie muszą wykazać się inicjatywą, by zakończysz czas opresji. Żydom jest wtedy przypominany cud świateł w Świątyni (Chanuka) oraz udział Estery w obronie przeciwko Hamanowi (Purim).&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Słowniczek_pojęć]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Midrasz&amp;diff=2295</id>
		<title>Midrasz</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://wiki.pardes.pl/index.php?title=Midrasz&amp;diff=2295"/>
				<updated>2012-06-27T21:50:54Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Natalia Słupek: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;'''Midrasz''' (od rdzenia złożonego z liter: dalet, resz, szin - darasz i oznacza: wyjaśniać, studiować, nauczać, badać). Midrasz to przede wszystkim egzegeza tekstu Tory ([[Tora]]) na poziomie [[drasz]]; to precyzyjne, ostrożne odczytanie tekstu z wielu punktów widzenia pod kątem gramatycznym, leksykalnym, stylistycznym; to analiza tekstu oparta na poszukiwaniu paraleli w innych miejscach Tory i [[Tanach]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Midrasze klasyfikują się na dwa rodzaje: midrasze halachiczne ([[Halacha]]), dotyczące interpretowania zagadnień halachicznych zawartych w tekście Tory oraz midrasze agadyczne ([[AGADA]]), będące komentarzami do Tanach, najczęściej w formie przypowieści.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Midrasze, których początki sięgają sprzed Talmudu ([[Talmud]]) zaczęto spisywać od około III w.. Zbiory midraszy powstawały do około 1550 r.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
O midraszu w judaizmie można powiedzieć, że jest jak &amp;quot;perła w ostrydze&amp;quot; - midrasz zawsze rozpoczyna się od problemu, który wymaga ludzkiego wyjaśnienia. Próba wyjaśniania powoduje irytację, podobną do podrażnienia ostrygi ziarnkiem piasku. Jednak podobnie jak drażniące ziarnko piasku z czasem przekształca się w piękną perłę, tak szukanie rozwiązania problemu może doprowadzić do odnalezienia wspaniałego rozwiązania i wyjaśnienia - midrasz.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Judaizm]]&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Tora]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Natalia Słupek</name></author>	</entry>

	</feed>